Trải qua 15 năm hình thành và phát triển (2012-2026), công tác thông tin, truyền thông của Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) từng bước chuyển từ phương thức đưa tin truyền thống sang hệ sinh thái truyền thông đa nền tảng, gắn kết hoạt động phật sự với hoằng pháp, kết nối những giá trị văn hóa Phật giáo vào đời sống thực tiễn.
Từ xây dựng nền móng đến mở rộng hệ thống truyền thông
Nhìn lại chặng đường 15 năm, sự phát triển của Ban TTTT T.Ư - GHPGVN phản ánh quá trình thích ứng của truyền thông Phật giáo trước những thay đổi của đời sống báo chí và công nghệ.
Từ những ngày đầu còn hạn chế về tổ chức, nhân lực và phương tiện, công tác thông tin, truyền thông từng bước hình thành mạng lưới hoạt động với sự tham gia của các cơ quan báo chí, đội ngũ nhà báo, cư sĩ, phật tử và những người làm truyền thông tại các địa phương, hệ phái, tự viện. Cùng với sự phát triển của internet và mạng xã hội, phương thức truyền tải thông tin cũng dần mở rộng, tạo điều kiện để hoạt động Phật sự và những giá trị tốt đẹp của Phật giáo tiếp cận công chúng rộng rãi hơn.
Qua 3 nhiệm kỳ, công tác truyền thông không chỉ hướng đến việc phản ánh hoạt động của Giáo hội mà còn từng bước chú trọng quảng bá văn hóa Phật giáo, lan tỏa tinh thần từ bi, trí tuệ, trách nhiệm xã hội và sự gắn bó giữa đạo với đời.
Nhiệm kỳ 2022-2027: Dấu ấn chuyên nghiệp và sức lan tỏa
Trong nhiệm kỳ IX, Ban TTTT T.Ư - GHPGVN ghi dấu qua việc triển khai truyền thông các sự kiện phật sự trọng đại, nổi bật là Đại hội Đại biểu Phật giáo Toàn quốc lần thứ IX năm 2022 và Đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc 2025 tại Việt Nam.
Đặc biệt, công tác thông tin, truyền thông và báo chí phục vụ Đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc 2025 được triển khai với sự phối hợp tổ chức họp báo, vận hành Trung tâm Báo chí và cung cấp tư liệu chính thức cho các cơ quan báo chí trong nước, quốc tế. Hoạt động này góp phần nâng cao tính chuyên nghiệp trong tổ chức truyền thông sự kiện lớn, đồng thời quảng bá hình ảnh Phật giáo Việt Nam và đất nước, con người Việt Nam đến bạn bè quốc tế.
Một dấu ấn khác là Giải Báo chí Phật giáo toàn quốc, được tham mưu xây dựng và tổ chức từ năm 2024, với chủ đề “Tuyên truyền lối sống tốt đời, đẹp đạo - Phật giáo Việt Nam đồng hành cùng dân tộc”.
Nếu năm 2024 có 534 tác phẩm hợp lệ tham dự thì năm 2025, con số này tăng lên 948 tác phẩm, với sự tham gia của 104 tác giả và nhóm tác giả thuộc 28 cơ quan báo chí. Những con số trên cho thấy sức hưởng ứng của đội ngũ làm báo đối với hoạt động truyền thông Phật giáo, đồng thời mở ra cơ hội nâng cao chất lượng tác phẩm, khuyến khích cách tiếp cận Phật giáo bằng ngôn ngữ báo chí hiện đại.
Chương trình “Vu Lan - Đạo hiếu và Dân tộc”, khởi xướng từ năm 2014, tiếp tục phát huy vai trò kết nối giáo lý Phật giáo với truyền thống văn hóa dân tộc và hoạt động phụng sự cộng đồng thông qua nhiều hoạt động an sinh xã hội, tri ân và báo ân diễn ra tại nhiều địa phương trong cả nước.
Hệ sinh thái số và yêu cầu đổi mới nội dung
Cùng với hoạt động truyền thông sự kiện, các kênh thông tin Phật giáo từng bước mở rộng hiện diện trên nhiều nền tảng. Theo số liệu báo cáo đến tháng 10/2026, Cổng thông tin Phật giáo Việt Nam có hơn 421.000 người theo dõi trên Facebook và khoảng 666.000 lượt truy cập mỗi tháng. Tạp chí Nghiên cứu Phật học điện tử xây dựng kho dữ liệu khoảng 8.500 bài viết, tin tức; trong khi Phật sự Online phát triển kho nội dung khoảng 22.000 video trên YouTube.
15 năm hình thành, phát triển (2012-2026) (ngày 11/10 tại chùa Khai Nguyên, Hà Nội). Ảnh: Thường Nguyên
Sự phát triển này mở rộng khả năng tiếp cận công chúng, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng, độ tin cậy và chiều sâu của thông tin. Trong môi trường truyền thông số, việc lan tỏa nhanh không thể thay thế yêu cầu chính xác; hình thức hiện đại cần đi cùng nội dung có giá trị, giúp công chúng hiểu đúng về giáo lý, văn hóa và hoạt động của Phật giáo.
Theo định hướng được Hòa thượng Thích Gia Quang, Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng ban TTTT T.Ư - GHPGVN, nhấn mạnh, truyền thông Phật giáo cần tiếp tục đổi mới tư duy, truyền tải chính pháp chính xác nhưng gần gũi, chủ động trước những thông tin sai lệch, nâng cao khả năng xử lý khủng hoảng truyền thông và xây dựng hình ảnh Giáo hội chân thực, nhân văn, có trách nhiệm với xã hội.
Đây cũng là yêu cầu đối với đội ngũ phóng viên, biên tập viên, cộng tác viên và những người làm truyền thông Phật giáo: không chỉ nhanh nhạy với công nghệ mà còn phải giữ vững chuẩn mực nghề nghiệp, tinh thần phụng sự và chiều sâu trí tuệ trong từng sản phẩm.
Kế thừa sứ mệnh, thích ứng với giai đoạn mới
Sau 15 năm, công tác thông tin, truyền thông Phật giáo đã có những bước phát triển đáng ghi nhận, từ xây dựng nền móng hoạt động đến mở rộng mạng lưới, phát triển các nền tảng số và nâng cao tính chuyên nghiệp trong truyền thông sự kiện.
Trong giai đoạn tới, việc kiện toàn chức năng, nhiệm vụ thông tin, truyền thông theo định hướng của Trung ương Giáo hội đặt ra yêu cầu kế thừa những thành quả đã có, đồng thời tiếp tục hoàn thiện phương thức tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động.
Dù mô hình tổ chức có thể thay đổi, sứ mệnh cốt lõi vẫn là truyền tải chính pháp, phản ánh trung thực hoạt động phật sự, lan tỏa những giá trị từ bi, trí tuệ, nhân văn, kết nối Giáo hội với xã hội và đồng hành cùng dân tộc.
Chặng đường 15 năm vì thế không chỉ được nhìn nhận qua số lượng kênh truyền thông, tác phẩm báo chí hay quy mô các sự kiện, mà còn qua khả năng đưa những giá trị tốt đẹp của Phật giáo đến gần hơn với con người và cuộc sống.
Trong kỷ nguyên số, thước đo quan trọng của truyền thông Phật giáo vẫn là tính chính xác, chiều sâu, sức thuyết phục và những đóng góp thiết thực cho cộng đồng.
Tác giả: Thiện Pháp
Bình luận (0)