Một đầu tượng Phật bằng đá có niên đại khoảng 1.400 năm vừa được xác định danh tính sau khi một người dân hiến tặng cho Bảo tàng thành phố Phần Dương (Fenyang), tỉnh Sơn Tây, miền Bắc Trung Quốc.

Các chuyên gia nhận định đây rất có thể là phần đầu còn thiếu của một pho tượng Phật không đầu hiện đang được trưng bày tại bảo tàng.

Phần đầu Phật và tượng Phật đứng đã được lắp ráp lại hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Fenyang. Ảnh: Tài khoản WeChat chính thức của Bảo tàng Fenyang.
Phần đầu Phật và tượng Phật đứng đã được lắp ráp lại hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Fenyang.
Ảnh: Tài khoản WeChat chính thức của Bảo tàng Fenyang.

Theo thông tin do Bảo tàng Phần Dương công bố trên nền tảng WeChat chính thức, nhóm chuyên gia khảo cổ và bảo tồn di sản xác định hiện vật thuộc thời Bắc Tề (550-577). Hội đồng thẩm định đã kiến nghị bảo tàng chính thức tiếp nhận hiện vật như một khoản hiến tặng. Lễ tiếp nhận và biểu dương người hiến tặng được tổ chức vào ngày 18/07.

Trước đó, theo Jimu News (thuộc Tập đoàn truyền thông Hồ Bắc Nhật báo), đầu tượng được một người dân phát hiện khi đào đất gần một trang trại nuôi lợn tại làng Đông Triệu, thị trấn Tam Tuyền, thành phố Phần Dương. Sau khi tiếp nhận thông tin, cán bộ bảo tàng tiến hành đối chiếu và nhận thấy hiện vật nhiều khả năng chính là phần đầu thất lạc từ lâu của pho tượng Phật đứng đang lưu giữ tại bảo tàng.

Tượng Phật đứng được trưng bày tại Bảo tàng Fengyang. Ảnh: Jimu News
Tượng Phật đứng được trưng bày tại Bảo tàng Fengyang. Ảnh: Jimu News

Đại diện chính quyền làng Đông Triệu cho biết phần thân của pho tượng hiện đang trưng bày cũng được khai quật tại chính ngôi làng này. Trong quá khứ, Đông Triệu từng có từ bảy đến tám ngôi chùa, vì vậy nhiều tượng Phật bằng đá được phát hiện trong khu vực được cho là có nguồn gốc từ các ngôi tự viện cổ.

Một người dân địa phương kể rằng trong lần tham quan bảo tàng, ông nhận ra pho tượng Phật không đầu có nguồn gốc từ quê mình. Sau khi báo với ban quản lý thôn, cuộc tìm kiếm đã được tiến hành và cuối cùng dẫn đến việc phát hiện phần đầu còn thất lạc.

Theo kết quả đo đạc, đầu tượng bằng sa thạch cao 37,5 cm, rộng 24 cm và dày 25,5 cm. Các chuyên gia cho biết những đặc điểm như đỉnh nhục kế được tạo tác nhẵn, vầng trán rộng, khuôn mặt đầy đặn, nụ cười nhẹ cùng phong cách điêu khắc giản dị đều là những dấu ấn tiêu biểu của nghệ thuật tạo tượng Phật bằng đá thời Bắc Tề.

Tượng đầu Phật bằng đá được tìm thấy ở làng Đông Trị, thành phố Phong Dương, tỉnh Sơn Tây, miền Bắc Trung Quốc. Ảnh: Jimu News
Tượng đầu Phật bằng đá được tìm thấy ở làng Đông Trị, thành phố Phong Dương, tỉnh Sơn Tây, miền Bắc Trung Quốc.
Ảnh: Jimu News

Qua việc đối chiếu chất liệu đá, mức độ phong hóa và bề mặt gãy vỡ, hội đồng chuyên gia kết luận đầu tượng có sự tương thích cao với pho tượng Phật đứng không đầu hiện đang được trưng bày trong bộ sưu tập chuyên đề của bảo tàng. Cả hai hiện vật đều được phát hiện tại cùng một địa điểm ở làng Đông Triệu.

Hiện đầu tượng đã chính thức được bổ sung vào bộ sưu tập của Bảo tàng Phần Dương và đang trải qua các bước quét số hóa, đăng ký và lập hồ sơ hiện vật theo quy trình bảo tồn.

Sơn Tây vốn là trung tâm của vương triều Bắc Tề, một trong các triều đại thuộc thời kỳ Nam Bắc triều (420-589) đồng thời cũng là một trong những cái nôi quan trọng của nghệ thuật điêu khắc tượng Phật bằng đá ở Trung Quốc.

Được thành lập năm 1984, Bảo tàng Phần Dương hiện mở cửa miễn phí cho công chúng. Theo trang thông tin của chính quyền thành phố, bảo tàng đang lưu giữ hơn 9.000 hiện vật văn hóa, trong đó có 416 bảo vật được xếp hạng cấp quốc gia.

Việc tìm lại phần đầu của pho tượng không chỉ giúp hoàn chỉnh một hiện vật quý giá về mặt nghệ thuật và khảo cổ, mà còn góp phần làm sáng tỏ lịch sử phát triển của Phật giáo tại vùng Sơn Tây, nơi từng là một trong những trung tâm hưng thịnh của nghệ thuật tạo tượng Phật trong thời kỳ Nam Bắc triều. Đây cũng là minh chứng cho giá trị của sự chung tay giữa cộng đồng và các cơ quan bảo tồn trong việc gìn giữ di sản văn hóa Phật giáo cho các thế hệ mai sau.

Theo: Global Times/Chuyển ngữ và biên tập: Thường Nguyên

Nguồn: https://www.globaltimes.cn/page/202607/1365808.shtml